واحد 3 سواد اطلاعاتی

گام پنجم: استفاده از نگارش‌های مختلف واژگان

وقتی ما از مهارت‌های کلیدواژه گزینی در جستجو صحبت می‌کنیم، تاکید ما فقط بر موتور جستجویی مثل گوگل نیست. گوگل براساس هوش مصنوعی و الگوریتم‌هایی که برای یافتن واژگان مرتبط دارد، عمدتا ارتباطات را تشخیص می‌دهد و شاید همیشه لازم نباشد اصطلاحات کاملا شناخته شده را به شکل‌های مختلف جستجو کنید. اما پایگاه‌های اطلاعاتی یا سامانه‌های غیرهوشمند این امکان را ندارد. لذا باید کاربر تمام جوانب را در جستجو در نظر بگیرد.

گاهی اوقات بعضی از واژگان نگارش‌های مختلفی دارند. مثلا در زبان انگلیسی در دو لهجه آمریکایی و بریتانیایی نحوه نگارش مختلفی برای “رنگ” وجود دارد. که به دو شکل “color” و “colour” مشاهده می‌شود. همچنین دو نوع نگارش سازمان داریم. “organisation” و “organization.

جستجوی اطلاعات درباره اشخاص نیز از جمله مواردی است که باید نگارش‌های مختلف را درنظر داشته باشید. گاهی اوقات برخی از نویسندگان با بیش از یک نام شناخته می‌شوند و آثار خود را منتشر می‌کنند. این موضوع به ویژه در حوزه ادبیات به چشم می‌خورد که شاعر یا نویسنده با نام مستعار نیز شناخته می‌شود که باید در هنگام جستجو به آن توجه داشته باشید. در نویسندگان خارجی تغییر نام خانوادگی برای محققان زن پس از ازدواج از جمله مواردی است که لازم است به آن دقت کنید.

موضوع دیگری که باید به تغییر نگارش آن توجه داشته باشید، تغییر نام مکان‌هاست. این مسئله خصوصا در حوزه‌هایی اهمیت دارد که پژوهشگر به دنبال اطلاعات قدیمی درباره یک مکان خاص است. بنابراین توجه به نگارش نام قدیمی آن باید مدنظر قرار گیرد.

نام‌های سازمانی یا نهادها هم در این دایره قرار می‌گیرند. مثلا برای جستجوی اتحادیه اروپا، علاوه بر “European Union” احتمالا باید به “European Economic Community” هم نیم نگاهی داشته باشید.

در رشته‌هایی که با مواد خاصی ارتباط دارند نیز ممکن است این مسئله صادق باشد. مثلا اگر به دنبال یک ماده قدیمی هستید و چیزی نمیابید، به این توجه کنید که شاید اصطلاح به کار رفته برای آن ماده در طول زمان تغییر کرده باشد.

نام مجلات نیز گاهی دستخوش تغییر می‌شود. بنابراین اگر با عنوان مشهور آن جستجو می‌کنید و به نتیجه دلخواه نمی‌رسید، از ابزارهایی استفاده کنید که سیر تغییر نشر یک مجله را نشان می‌دهد و می‌توانید از آنها برای یافتن نام قدیمی‌تر یا نام دیگر نویسنده استفاده کنید.

گاهی اوقات ممکن است تغییرات به دلیل تغییرات شرایط اجتماعی باشد، به عنوان مثال “flight attendant” می‌تواند با “air hostess” جابجا استفاده شود. و یا در زبان فارسی اصطلاحات “کور” ، “کم بینا” یا “روشن‌دل” دستخوش تغییرات اجتماعی قرار گرفته‌اند و در جستجو نتایج مختلفی را دربر خواهند داشت.

 

وبینارهای دارای کد تخفیف ajilpajoohesh از ایسمینار وبینارهای دارای کد تخفیف ajilpajoohesh از ایسمینار
ویدئوهای دارای کد تخفیف ajilpajooheshv در ایسمینار ویدئوهای دارای کد تخفیف ajilpajooheshv در ایسمینار
مشاهده بیشتر

شهربانو صادقی گورجی

شهربانو صادقی گورجی هستم. کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی. قصد دارم تجربیات ۲۰ ساله خودم رو در حوزه مهارت‌های سواد اطلاعاتی و جستجو و بازیابی منابع به دانشجویان و پژوهشگران منتقل کنم. امید است با تجهیز به مهارت‌های دانشی، زندگی بهتری برای خود و اطرافیانمان رقم بزنیم و جامعه دلخواهی را بسازیم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا